មនុស្សជាច្រើនធ្វើរឿង មិនសមហេតុផល២នេះ

ស្រមៃថាមាននរណាម្នាក់ មកភ្នាល់គ្នាជាមួយអ្នក។ គេនឹងបោះកាក់៖ ម្ខាងអ្នកឈ្នះ ១២០ដុល្លារ នឹងម្ខាងទៀតអ្នកចាញ់ ១០០ដុល្លារ។ ការភ្នាល់នេះ ល្អណាស់ ប៉ុន្តែតើវាមានន័យថា អ្នកនឹងព្រមភ្នាល់ទេ?

អ្នកនឹងមិនព្រមទេ។ មនុស្សចាប់អារម្មណ៍ច្រើន ក្នុងការជៀសវាងការខាតបង់ ជាជាងការចំណេញ។ ការសិក្សាផ្សេងៗបានបង្ហាញថា មនុស្សចង់ជៀសវាងទាំងស្រុង នូវលទ្ធភាពនៃការបាត់បង់ ជាជាងប្រថុយប្រថាន បើទោះបីជាឱកាសនៃការឈ្នះ ខ្ពស់ក៏ដោយ។ សម្រាប់មនុស្សភាគច្រើន ការឈឺចាប់នៃការបាត់បង់ គឺធ្ងន់ធ្ងរជាង​ភាពរីករាយនៃការឈ្នះទ្វេដង។

ឧទាហរណ៍ នៅក្នុងការសិក្សាមួយ អ្នកចូលរួមភាគច្រើន បានបដិសេធនូវ ការព្រមព្រៀងដែលល្អ ដូចអ្វីដែលបានរៀបរាប់ខាងលើ។ ពួកគេនឹងមិនចូលរួមភ្នាល់ទេ លើកលែងតែពួកគេអាចឈ្នះយ៉ាងតិច ២០០ ដុល្លារ ដែលស្មើរនឹងពីរដង នូវលុយដែលគេបានប្រថុយចាញ់។ នេះជាការពិត ដែលបណ្តាលឱ្យពួកគេខកខាន ក្នុងឱកាសទទួលបានផលចំណេញ។

ប៉ុន្តែការជៀសវាងការខាតបង់នេះ មិនមែនជាការលំអៀងតែមួយ ដែលបង្កឱ្យមានអាកប្បកិរិយា មិន​សម​ហេតុផល​នោះ​ទេ។ ដោយសារឥទ្ធិពលនៃទ្រព្យសម្បត្តិ មនុស្សតែងមានទំនោរ ដាក់តម្លៃច្រើនជ្រុលលើអ្វីដែលពួកគេមាន។

ឧទាហរណ៍ មនុស្សមានហេតុផលម្នាក់ដឹងថា កែវកាហ្វេតម្លៃ ៥ដុល្លារមួយ គឺមានតម្លៃតែប៉ុណ្ណឹង  ទោះបីពួកគេ​ជាម្ចាស់​ឬក៏អត់ក៏ដោយ។ ប៉ុន្តែការពិសោធន៍ ដ៏ពេញនិយមមួយបានបង្ហាញថា ការយល់ឃើញរបស់មនុស្ស មិន​ត្រូវ​គ្នា​នឹង​ការ​ពិត​នេះទេ។

នៅក្នុងការពិសោធន៍ សិស្សពាក់កណ្តាលថ្នាក់ ត្រូវបានគេផ្តល់ឱ្យកែវកាហ្វេដ៏ស្រស់ស្អាត ដែលមាននិមិត្តសញ្ញា សាកលវិទ្យាល័យ​របស់​ពួកគេ។ សិស្សពាក់កណ្តាលទៀត មិនបានអ្វីទាំងអស់។ បន្ទាប់មក និស្សិតដែលគ្មានកែវ ត្រូវ​បាន​គេ​សួរថា តើពួកគេហ៊ានចំណាយប៉ុន្មាន ដើម្បីបានកែវនោះមួយ  ហើយនិស្សិតដែលមានកែវស្រាប់ ត្រូវ​បាន​គេសួរថា តើពួកគេព្រមលក់កែវនេះក្នុងតម្លៃប៉ុន្មាន។

លទ្ធផលត្រូវបានបំភ្លឺ។ ជាមធ្យម តម្លៃដែលម្ចាស់កែវលក់ គឺខ្ពស់ជាង តម្លៃដែលសិស្សដទៃហ៊ាន។ ភាពខុសគ្នានេះ បង្ហាញ​យ៉ាង​​ច្បាស់​ថា ការកាន់កាប់របស់អ្វីមួយ ផ្លាស់ប្តូរតម្លៃដែលត្រូវបានគេយល់ឃើញ។

ដូច្នេះ ហេតុផលរបស់យើង គឺមិនល្អសមស្របនោះទេ។ តើយើងត្រូវផ្លាស់ប្តូរវា យ៉ាងដូចម្តេច?

ឆ្លើយ​តប

អាសយដ្ឋាន​អ៊ីមែល​របស់​អ្នក​នឹង​មិន​ត្រូវ​ផ្សាយ​ទេ។